Δευτέρα, 16 Σεπτεμβρίου 2013

Τα ψάθινα καπέλα

          Μαργαρίτα Λυμπεράκη

Η Μαργαρίτα Λυμπεράκη (1919 - 2001) ήταν Ελληνίδα πεζογράφος και θεατρική συγγραφέας. Γεννήθηκε στην Αθήνα και σπούδασε στη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Από το 1945 έζησε για μεγάλα διαστήματα στο Παρίσι. Έγραψε πεζά και θεατρικά έργα στα ελληνικά και τα γαλλικά. Το μυθιστόρημά της "Τα ψάθινα καπέλα" (1946) διασκευάστηκε για την τηλεόραση. Άλλα έργα της: "Τα δέντρα" (1945), "Η γυναίκα του Κανδαύλη" (1955), "Ο άλλος Αλέξανδρος" (1970), "Το μυστήριο" (1976) κ.ά.

Εδώ μπορείς να δεις κι ένα επεισόδιο από τη δραματοποιημένη σειρά της ΕΤ1, "Τα ψάθινα καπέλα", παραγωγής 1995.

                           Οι χρόνοι των ρημάτων
Τα ρήματα φανερώνουν ότι κάποιος κάνει κάτι (τρέχω) ή παθαίνει κάτι (τραυματίζομαι) ή βρίσκεται σε μια κατάσταση (σκέφτομαι). Για να δηλώσουν (δείξουν) πότε γίνεται αυτό έχουν χρόνους. Ενώ για να δείξουν πώς γίνεται, δηλαδή το ύφος ή τη συναισθηματική κατάσταση κάποιου έχουν εγκλίσεις. 

Οι εγκλίσεις είναι τρεις: η οριστική (φανερώνει κάτι το πραγματικό, το βέβαιο, ουδέτερο ύφος), η υποτακτική (φανερώνει αυτό που θέλουμε ή περιμένουμε να γίνει) και η προστακτική (φανερώνει προσταγή, παράκληση ή ευχή).
Μέσα στο λόγο, προφορικό ή γραπτό, όλα αυτά που θέλουμε να πούμε ή  να γράψουμε δεν έχουν γίνει την ίδια χρονική στιγμή.

Άλλοτε λέμε ή γρά­φουμε για κάτι που κάναμε παλιά.
Άλλοτε για κάτι που γίνεται τώρα.
Άλλοτε πάλι για κάτι που θα κάνουμε στο μέλλον.
Στην προσπάθειά μας να αποδώσουμε καλύτερα την κάθε χρονική στιγμή,  το ρήμα, για να μας βοηθήσει, αλλάζει μορφές, τύπους.

Χρόνοι, λοιπόν, είναι οι διάφοροι τύποι, οι διάφορες μορφές που   παίρνει το ρήμα για να μας δείξει πότε γίνεται κάτι. 
π.χ.: 
Τα παιδιά ζωγραφίζουν. (τώρα)    
Τα παιδιά ζωγράφισαν. (πριν από λίγο, χθες κ.λ.π.}   
Τα παιδιά θα ζωγραφίσουν. (αύριο…)